T.C. KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI İstanbul İslam Bilim ve Teknoloji Tarihi Müzesi

DENİZCİLİK

  • İbn Macid Pusula __ Tanım : Silindir sert ağaçtan yapılmıştır.Çap: 16 cm. Yükseklik: 10 cm. <<Kardona>> sistemi süspansiyonu bakır halkadan oluşur.Demir iğne, uzunluk: 8 cm., yarım küre formundaki mahfaza içindeki bir pim üzerinde , Mahfaza disk ile kapatılmıştır.
  • Yakup Sopası__  Tanım: Ya'küb b. İshak el- Kindi (ö: 870'den kısa bir süre sonra) tarafından yapılmış bir alet rekonstrüksiyonu.  Ağaç nişangahlar, menteşe ve şakül pirinç. Uzunluk : 50 cm 'dir.Yıldız yüksekliklerinin karadan gözlemleme işinde geçerliliğini yitirdiği  ve deniz seferleri sırasında gemilerin sallanan güvertesinde kutup yüksekliklerini belirlemede kullanılmıştır.
  • Balık Pusula___ Tanım: Pirinç hazne, altın yaldızlıdır. Çap: 21 cm.  Tahta balık, manyetikleştirilmiş demir çekirdeklidir. Uzunluk:  8 cm'dir. Arap-İslam  Kültür  çevresinde tanınmış geleneksel pusula iğnesi, büyük  bir ihtimalle  ya manyetikleştirilmiş  bir balık formuna sahipti ya da manyetikleştirilmiş başka bir nesneden oluşuyordu.Su dolu bir kaba konulduğunda kuzey-güney yönüne doğru yöneliyordu.
  • İki Osmanlı Pusula Tipi__  Tanım : Hacci Halife (1606-1658)'nin Cihannüma adlı Osmanlı Türkçesi kitabının ilk Müteferrika baskısına 1732 yılında bir pusula resmi (s. 65-66)  arasında eklenmiştir. Bu pusula üzerinde manyetik iğne artık tel yay halinde karton diski taşımamakla
  • Deniz Yüksekliklerini Ölçmeye Yarayan Alet__ Tanım : Sert ağaçtan yapılmış, üç kare levha ve düğümlü iplerden oluşmaktadır.Bütün Hindistan denizcilerinin kullandığı yıldızların (açılara göre) uzunluklarını ölçmeye yarayan alet.
  • Yakup Sopası__  Tanım:  Bu model, çentikli, sert ağaçtan yapılmıştır. Uzunlamasına sopa dört açı skalasıyla birlikte, 73 cm.'dir.Dört oynatılabilir nişangah cetvelidir (48 cm-34 cm-26 cm. ve 18 cm). Bu form erik ağacından bir çok bağlantı sopasıyla işaretlidir.Modelimiz  Museo Naval'in Madrid ve Museu Maritim'de, Barcelona bulunan örneklerine dayanmaktadır.
  • Dioga Ribeiro'nun Deniz Usturlabı__ Tanım: Pirinç, hakkedilmiştir.Çap: 18 cm. 'dir (Döndürelebilir açı cetveli diopter nişangahla birlikte).Yükseklik ölçümüne 90° 'lik iki skala hizmet etmekte, bir skala da saat açıları için hakkedilmiştir.Eduard Farre -Olive tarafından yapılmıştır.(Barselona) Bir diskten oluşan deniz  usturlabını İspanya'nın hizmetinde bulunan haritacı Dioga Ribeiro 1525, 1527  ve 1529 tarihli haritalarının üzerinde resmetmiştir.Bununla o muhtemelen İbn eş-Şaffar tarafından 1029 yılında Toledo'da yapılmış olan usturlabın geleneğindendir.
  • Kum Saati__ Tanım : Deniz seferinde kullanıldığı şekliyle bir kum saatini rekonstrüksiyonu. Ağız üfleme cam, ahşap ayaklık içerisindedir.Yükseklik:  26 cm. __ Yolculuk hızını belirlemeye yarayan kısa süreli parakete camları ve bir nöbet süresi içerisinde (1 cam yaklaşık 2 saat ) boşalan saat camları bulunmaktaydı.
  • Dav__ Tanım: Bu model ahşap madeni parçalar ve çiviler pirinçtir.Gemi arması ispavli, yelkensiz olup,  Uzunluk : 143 cm.'Umman, Hint deniz ticareti için yüzlerce yıl belirleyici bir gemi tipidir.Umman Sultanlığı Diyanet ve Vakıf İşleri Bakanı Abdullah b. Muhammed es-Salimi'nin hediyesidir.